Polska stawia na przełomowe technologie obronne. Program PERUN nabiera tempa
Nowa era polskiej obronności
Premier Donald Tusk, podczas uroczystości w Muzeum Wojska Polskiego, podkreślił, że dzięki rodzimym talentom i technologiom Polska staje się bezpieczniejsza. W jego ocenie to właśnie polscy naukowcy, inżynierowie i przedsiębiorcy tworzą fundamenty obronności kraju w czasach globalnego zamętu i wojny tuż za wschodnią granicą. Słowa szefa rządu padły w kontekście podpisania kolejnych umów w ramach programu PERUN – jednego z najważniejszych instrumentów rozwoju przełomowych technologii dla wojska.
„Mogę z czystym sumieniem powiedzieć, że budujemy polskie bezpieczeństwo i nasza Ojczyzna jest bezpieczna dzięki polskim talentom i technologiom”
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Program PERUN jest realizowany wspólnie przez Ministerstwo Obrony Narodowej, Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Narodowe Centrum Badań i Rozwoju. Jego celem jest wsparcie badań i wdrożeń w obszarach kluczowych dla współczesnego pola walki – od sztucznej inteligencji, przez technologie kosmiczne, po cyberbezpieczeństwo i medycynę pola walki. Dotychczas, od startu inicjatywy, zawarto już 29 umów o łącznej wartości 753 mln zł, z czego 723 mln zł pochodzi z budżetu państwa.
14 umów – 364 mln zł na innowacje
Podczas dzisiejszej ceremonii Narodowe Centrum Badań i Rozwoju podpisało 14 nowych kontraktów z polskimi podmiotami przemysłowymi i naukowymi. Łączna wartość tych umów wynosi ponad 364 mln zł. Jak wyjaśnił wicepremier i minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz, projekty obejmują zdolności we wszystkich domenach: lądzie, powietrzu, wodzie i pod wodą, a także w cyberprzestrzeni i przestrzeni kosmicznej. Doświadczenia z wojny w Ukrainie są wdrażane w praktyce, by polskie siły zbrojne były przygotowane na każdy scenariusz.
„Implementujemy doświadczenia z Ukrainy i budujemy zdolności we wszystkich obszarach. Dlatego umowy, które zostały dziś podpisane, dotyczą zdolności do operowania na lądzie, w powietrzu, na wodzie i pod wodą, a także w cyberprzestrzeni i przestrzeni kosmicznej”
Władysław Kosiniak-Kamysz, Wicepremier, Minister Obrony Narodowej
Minister nauki Marcin Kulasek zwrócił uwagę, że to wojsko definiuje potrzeby, a polskie ośrodki badawcze dostarczają gotowe rozwiązania. Podkreślił, że środki w wysokości 723 mln zł pozwalają na realne wsparcie innowacyjnych firm i instytutów. Wśród obszarów, które zyskają dofinansowanie, znalazły się: sztuczna inteligencja, autonomizacja, technologie kosmiczne, ochrona żołnierza, systemy bezzałogowe, cyberbezpieczeństwo oraz medycyna pola walki.
- 14 nowych umów podpisanych dziś, wartość ponad 364 mln zł
- Łącznie od początku programu 29 umów o wartości 753 mln zł
- Dofinansowanie z MON i MNiSW wynosi 723 mln zł
- Obszary: sztuczna inteligencja, technologie kosmiczne, cyberbezpieczeństwo, medycyna pola walki, systemy bezzałogowe, autonomizacja, ochrona żołnierza
PERUN – program, który łączy naukę i przemysł
Wiceminister obrony Cezary Tomczyk zaznaczył, że zakup gotowego sprzętu od partnerów zagranicznych jest stosunkowo łatwy, ale znacznie trudniejsze – i bardziej wartościowe – jest samodzielne wymyślenie i zbudowanie technologii. Program PERUN ma właśnie służyć temu celowi: tworzeniu polskich rozwiązań, które zapewnią przewagę technologiczną na współczesnym polu walki. Każda podpisana umowa – jak mówił premier Tusk – oddala ryzyko ataku na Polskę, bo potencjalny napastnik będzie musiał liczyć się z nowoczesną, innowacyjną armią.
„Kupić ze Stanów Zjednoczonych czy Korei jest naprawdę bardzo łatwo. Wymyślić i zbudować jest bardzo trudno, ale zawsze warto”
Cezary Tomczyk, Wiceminister Obrony Narodowej
Eksperci zwracają uwagę, że program PERUN to nie tylko zamówienia publiczne, ale także budowanie całego ekosystemu innowacji – od laboratoriów naukowych po linie produkcyjne w polskich fabrykach. Dzięki temu rodzime firmy zyskują kompetencje i referencje, które później mogą wykorzystać na rynkach międzynarodowych. W dłuższej perspektywie oznacza to większą suwerenność technologiczną i uniezależnienie od dostaw z zagranicy.
Co to oznacza dla Dąbrowy Górniczej i regionu?
Mieszkańcy Dąbrowy Górniczej mogą odczuć korzyści z programu PERUN na kilka sposobów. Po pierwsze, miasto położone w sercu Śląska, regionu o silnych tradycjach przemysłowych i intensywnie rozwijającym się sektorze nowych technologii, staje się naturalnym miejscem dla firm i instytutów badawczych zaangażowanych w projekty obronne. Lokalne przedsiębiorstwa z branży IT, automatyki czy inżynierii materiałowej mogą ubiegać się o kontrakty w ramach programu. Dąbrowska podstrefa Katowickiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej już teraz przyciąga inwestorów z sektora zaawansowanych technologii – program PERUN może dodatkowo przyspieszyć ten proces.
Po drugie, rozwój technologii takich jak cyberbezpieczeństwo czy medycyna pola walki ma przełożenie na codzienne życie obywateli. Innowacje w ochronie danych czy nowe metody leczenia ran bojowych znajdują zastosowanie również w służbie zdrowia i administracji. Dąbrowskie placówki medyczne czy jednostki samorządowe mogą w przyszłości korzystać z rozwiązań wypracowanych w ramach programu. Wreszcie, wzrost nakładów na obronność przekłada się na miejsca pracy – zarówno wysoko wykwalifikowanych specjalistów, jak i techników, co jest szansą dla absolwentów lokalnych szkół i uczelni, w tym współpracujących z Politechniką Śląską.
Bezpieczeństwo Polski – priorytet rządu
Premier Donald Tusk podkreślił, że Polska przeznacza na obronność 5%, a faktycznie nawet 7% swojego budżetu państwa. Do tego dochodzą środki europejskie z programu SAFE. Jego zdaniem budowa najsilniejszej armii w Europie jest możliwa dzięki konsekwentnej polityce oraz sojuszom, o których jeszcze niedawno nikt nie myślał. Rosnącą pozycję Polski w NATO i UE potwierdzają działania sojuszników, którzy angażują się w ochronę wschodniej flanki, w tym wschodniej granicy Polski.
„Niech to będzie lekcja dla wszystkich tych w Polsce i poza Polską, którzy uważają, że konflikt, chaos i przemoc to sposób na życie. Niech zrozumieją, że tylko wspólna, cierpliwa i konsekwentna praca może przynieść dobre efekty”
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Inwestycje w PERUN to część szerszej strategii – wzmacniania zdolności odstraszania i obrony. Każda decyzja o finansowaniu nowych technologii, jak zauważyli ministrowie, zmniejsza prawdopodobieństwo agresji na Polskę. Współczesne pole walki wymaga przewagi technologicznej, którą można osiągnąć jedynie poprzez ścisłą współpracę nauki, przemysłu i wojska. Program PERUN jest tego najlepszym przykładem.